سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک بندرعباس و دیگر گمرکات ایران

سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک بندرعباس و دیگر گمرکات ایران:

سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک در ایران از ظهور تا پایان دوره صفویه


در ایران تشكيلات گمرکی سابقه ای دیرین دارد. البته این ادعا نه اغراق است نه از باب مباهات، بلکه واقعیت انکارناپذیری است که در مورد بسیاری از سازمان های دولتی مانند ارتش و نیروهای دفاعی یا سازمان هایی نظیر سازمان های خدمات شهری و نظایران نیز صادق است. بهتر است این مطلب را این گونه بیان کنیم که گمرک نیز مانند بسیاری از سازمان ها که هر اجتماع کوچک یا بزرگی در بدو پیدایش به وجود آن نیازمند بوده است، ایجاد گردیده و به تدریج که احتياجات دیگری مطرح شده، سازمان یا سازمان های جدیدتر در سطح ملی یا بین المللی مطابق آنچه امروز شاهد آن هستیم، به وجود آمده است.
گمرک همزمان با ایجاد اولین نیروی دفاعی در کوچکترین مقیاس متصور، به منظورحفظ قلمرو ملی یک نمونه کوچک از حکومت ها، مانند یک قبیله، به وجود آمد. اما اینکه این نیرو چه نام داشته و یا چه نامیده می شده، و تشکیلات اداری آن چگونه بوده به طور مسلم از چندین هزار سال قبل سابقه مستندی وجود ندارد، ولی قراین نشان می دهد هرکجا مبادله بازرگانی بوده این تشكيلات یا به طور کلی گمرک وجود داشته است.

انجام امور مربوط به تشریفات گمرکی و ترخیص کالا از گمرک های مختلف مانند ترخیص کالا از گمرک بندر عباس  فعالیتی است که به تخصص و تجربه بالا نیازمند است. شرکت های بازرگانی واردات و صادرات با به کارگیری ترخیص کار ها و حق العمل کار گمرکی متخصص می توانند کالاهای وارداتی خود به کشور را از گمرک های مختلف ترخیص نمایند. دانستن سابقه گمرک در کشور عزیزمان و نحوه شکل گیری و تغییرات در قوانین گمرکی کمک می کند تا درک بهتری از پیچیدگی های امور گمرکی داشته باشیم.

سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک در ایران

سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک در ایران

گمرک در تمدن ماد و سلسله هخامنشیان


با توجه به قراین و شواهد تاریخی که دلالت بر تمدن قوم ماد و حکومت این قوم برسرزمین ایران آن روزگار دارد، می توان ادعا کرد که به طور قطع مقررات گمرکی و گمرک به شکلی در زمان مادها وجود داشته است. همین طور در زمان سلسله هخامنشی، در سرزمین وسیع ایران که از شرق هندوستان تا غربی ترین نقطه در مصر آن زمان، و در شمال و جنوب نیز ادامه داشته، مبادلات بازرگانی از زمان مادها رونق بیشتری داشته و چنین تشکیلاتی نیز دایر بوده است.
علامه دهخدا در لغتنامه خود به نقل از پروفسور راولينسون مستشرق معروف انگلیسی، به وجود تشكيلات اداری همانند اداره گمرک در زمان اشکانیان اشاره می نماید که این اداره و شعب آن در مرزها با ثبت آمار واردات در دفاتر مخصوص، حقوق معینی از واردات کالا دریافت می کردند و برعکس، صادرات کالا از حقوق گمرکی یا هر نوع عوارض دیگری معاف بوده است. برای مثال ابریشم چین و ادویه هندوستان و کالاهای رومی در دفاتر مخصوص ثبت و از صاحبان آنها حقوق معینی دریافت می شده است.

واردات , گمرک و ترخیص در دوره اشکانیان و ساسانیان

زمان اشکانیان (سده سوم قبل از میلاد) سازمان منظم گمرکی وجود داشته و شعب آن در مرزها آمار در مخصوص واردات را دفاتر ثبت و حقوق معینی دریافت می کردند. در این دوره صادرات کالا از حقوق گمرکی معاف بوده است. به این ترتیب روشن می شود که در آن زمان سازمان گمرک علاوه بر نقش مالی، جنبه نظارت بر امور اقتصادی و تشویق و توسعه صادرات نیز داشته است. در زمان ساسانیان (سده چهارم تا ششم میلادی) بعضی مالیات ها از جمله مالیات گمرکی مربوط به یکی از سازمان های مهم دولتی به نام دیوان بود است که حقوق دیوانی می گرفته اند و این عبارت (حقوق دیوانی) تا چندی پیش هم به کار می رفته و در کتاب های تاریخی و ادبی از آن ذکر شده است. بعدها اعراب نیز همین کلمه را برای ادارات مامور وصول مالیات خود به کار بردند و کلمه «دو آن» (Douane) نیز که ترجمه فرانسوی گمرک می باشد از لغت مزبور اقتباس گردیده است.
در ماده سوم عهدنامه خسرو پرویز با یوستی نیانوس آمده است: “تجار ایرانی و رومی همچنان که از اعصار قدیم تا آن تاریخ به سوداگری مشغول بودهاند، از آن پس هم می تواند به تجارت هر قسم متاع بپردازند، اما کالای آنان باید از دوایر معمولی گمرک بگذرد. در ماده چهارم مقرر شده که نمایندگان و رسولان رسمی هریک از متعاهدین در سرزمین طرف مقابل حق استفاده از اسبان چاپار را دارند و می توانند بدون مانع و بدون پرداخت عوارض گمرکی تمام اجناسی را که همراه دارند وارد خاک دیگری بنمایند.”
دوره ساسانیان از واردات کالا به میزان یک دهم از روی ارزش یا مقدار، حقوق گمرکی می گرفته اند ولی از صادرات کالا هیچ گونه عوارض یا حقوق گمرکی دریافت نمیشده است.

 

شرکت بازرگانی واردات و صادرات

خدمات بازرگانی ، ترخیص کالا و ثبت سفارش واردات کالا تخصص ماست

شرکت ترخیص کالا و بازرگانی صادرات و وارداتترخیص کارا “در تمام حوزه های خدمات بازرگانی، واردات کالا ، صادرات، ترخیص کالا از گمرک و … به ارائه خدمات می پردازد.

شما می توانید برای ثبت سفارش کالا از چین ،  واردات کالا از چین ، واردات از ترکیه ، واردات از آلمان , واردات از ایتالیا  واردات از چین و از سایر کشور ها با ما تماس بگیرید.

برای تماس با کارشناسان شرکت بازرگانی و ترخیص کارا می توانید از طریق شماره های زیر اقدام فرمایید :

۰۲۱۲۲۶۳۹۵۷۹  – ۰۲۱۲۲۶۳۹۵۸۰

 

واردات و صادرات کالا  از گمرک در آغاز اسلام


با ورود دین مبین اسلام به ایران، رویه ذکر شده در دوره ساسانیان در جزیره العرب سایر ممالک تحت حاکمیت اسلام رایج گردید و دامنه آن تا جبل الطارق اندلس امتداد یافت. در اصطلاح، عرب ها گمرک را عشور یعنی ده یک و مامور گمرک را عاشر می گفتند.
تاریخ اشاره ای به وضع قوانين گمرکی از طرف خليفه ثانی عمربن خطاب می کند.
حقوق گمرکی که این خليفه وضع کرد به سه دسته قابل تقسیم می باشد:

  1. حقوق گمرکی که از خود مسلمانان باید دریافت می شد از هر۴۰ درهم یک درهم بود (۲٫۵ درصد ارزش کالا).
  2. حقوق گمرکی که باید از یهودی ها و مسیحیان دریافت گردد، معادل یک درهم از هر ۲۰ درهم بود (۵ درصد ارزش کالا).
  3. اخذ حقوق گمرکی از اعرابی که زیر نظر حکومت اسلامی اداره نمی شدند عبارت بود از هر ۱۰ درهم یک درهم (۱۰درصد ارزش کالا).
    در آن زمان مال التجاره تجار از نظر داخلی از حقوق گمرکی معاف بوده است.

ترخیص کالا از گمرک در زمان بنی امیه و خلفای عباسی


بعد از آن که حکومت خلفا به پایان رسید، حکومت بنی امیه یک سری قوانین مربوط به گمرک را پیاده کرد، از آن جمله اعشار کشتی ها بوده که ده یک مال التجاره کشتی ها را به صورت عینی یا نقدی می گرفته اند . پس از تسلط اعراب به ایران، در زمان حجاج بن یوسف ثقفی دفاتر مالیاتی از فارسی به عربی برگردانده شد و در دوره سلجوقی با دستور عبدالملک کندری وزیر طغرل مجدداً به فارسی برگردانده شد.
در زمان خلفای عباسی به واسطه رشد تجارت، میزان این نوع حقوق گمرکی افزایش چشم گیری را نشان می دهد، به طوری که کالاهای مورد معامله در داخل کشور هم شامل حقوق گمرکی می گردیده است.
ابن حوقل جغرافی دان مشهور می گوید: (در عهد عباسی) هر سالی یک میلیون درهم از کالاهای صادره از آذربایجان به نواحی ری باج می گرفتند و این کالاها بیشتر شامل برده، چهارپا، گاو، گوسفند و اجناس دیگر بود.
این وضع همچنان ادامه می یابد و به علت عدم ثبات سیاسی کشور و نزاع و کشمکش و روی کار آمدن متناوب چند سلسله ازجمله طاهریان، صفاریان، سامانیان، غزنویان و سلجوقیان این وضعیت حالت اسفناک تری به خود می گیرد، به طوری که در زمان سلجوقیان بعضی از حکام در چهارسوق هاو بازارها نیز از اجناس و کالاها وجوهی را دریافت می کرده اند.

سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک در ایران

سابقه گمرک و ترخیص کالا از گمرک در ایران

واردات کالا و ترخیص کالا از گمرک در زمان مغول ها


در زمان چنگیز خان، وی مصمم شد که راه ها را امن نماید و حافظانی به نام “قراقچیان” بر سر راه ها نهد و قرار بر آن شد که از امتعه تاجرین مقداری که لایق خان باشد به وی داده شود. بعد از افزایش روزافزون قدرت حکومت چنگیز و به دست گیری کشورهای متفاوت به دست اولادان او مأمورینی به اسم “تتقاول” در راه ها گذارده شدند که مأمور وصول حقوق و عوارض گمرکی بوده اند. در آن زمان مال التجاره تجار در بین راه مورد حمله دزدان قرار می گرفت، ولی این حمله ها به مراتب اثرات زیان بار کمتری نسبت به حقوق و عوارضی که تقاول ها دریافت می کردند، داشته است. غازان خان بعدها دزدان را تا حد
زیادی از بین برد و میزان تقریباً متعادلی از نظر عوارض گمرکی درنظر گرفت.

گمرک و ترخیص در دوران صفویه


در دوران صفویه، شاه عباس پس از اینکه توانست ارتشی منظم و قوی برای خود تدارک ببیند شروع به اصلاحات داخلی کرده و به امور مالی و گمرکی ایران سر و سامان بخشید و دفاتر منظم ورود و خروج کالا را تنظیم و خزانه مرکزی را به نحو کامل تری پایه ریزی نمود و بسط و توسعه تجارت خارجی را آغاز کرد.
در دوران صفویه در رابطه با سرقت مال التجاره افراد هم تضمين هایی ایجاد شده بود که اگر کالای تاجری به سرقت برود حاکم آن منطقه باید بر حسب اسناد و مدارک موجود در نزد تاجر غرامت کالا را بپردازد و در یافتن کالای مسروقه بسیار تلاش می نمودند و از این که خبر این سرقت به گوش شاه برسد واقعاً بیمناک بودند. در زمان صفویه طبق اطلاعات موثق می توان اظهار نمود که در بندرعباس ( گمرک بندر عباس ) و بندرلنگه و جزیره هرمز ادارات گمرکی وجود داشته است.
از زمان صفویه به بعد از کالاهای وارده به کشور حقوق و عوارضی به نام فرضه گرفته می شده است. عوارض گمرکی کالاهای وارده از طریق خلیج فارس به نسبت بهای آن ها تعیین می شده است، منتها چون دولت قادر به نظارت دقیق در اخذ حقوق گمرکی نبوده از زمان شاه سلیمان (۱۰۸۵ هـ ق. / ۱۶۷۴م) گمرک به اجاره داده شد و این رویه بیش از دو قرن تا ورود رایزنان بلژیکی در ایران ادامه داشت.